Appeal dismissed because the appealed judgment was not final regarding all co-defendants and thus lacked the requisite legal effect.

Απόφαση 597 / 2021 (Α1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)

Αριθμός 597/2021

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

A1' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αλτάνα Κοκκοβού Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη - Εισηγήτρια, Αγγελική Τζαβάρα, Θωμά Γκατζογιάννη, Χρήστο Τζανερρίκο και Γεώργιο Χριστοδούλου, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ δημόσια στο ακροατήριό του, στις 16 Σεπτεμβρίου 2019, με την παρουσία και του Γραμματέα Γεωργίου Φιστούρη, για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Της αναιρεσείουσας: Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία "ΑΛΦΑ ΚΟΠΥ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ", που εδρεύει στην Καλλιθέα Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από την πληρεξούσια δικηγόρο της Ευαγγελία Σαλίχου και κατέθεσε προτάσεις.

Της αναιρεσιβλήτου: Αλλοδαπής Εταιρείας με την επωνυμία "NOKIA OYJ - NOKIA CORPORATION", που εδρεύει στο Espoo Φινλανδίας και εκπροσωπείται νόμιμα, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Αντώνιο Χατζηϊωάννου και κατέθεσε προτάσεις.

Της Προσθέτως Παρεμβαίνουσας: Αλλοδαπής Εταιρείας με την επωνυμία "MICROSOFT MOBILE Oy", που εδρεύει στο Espoo Φινλανδίας και εκπροσωπείται νόμιμα, ως διαδόχου της Αλλοδαπής Εταιρείας με την επωνυμία "NOKIA CORPORATION", η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Αντώνιο Χατζηϊωάννου και κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 28/9/2010 αγωγή της ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Πολυμελές Πρωτοδικείο Πειραιώς. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 5294/2014 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 28/2017 του Τριμελούς Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 18/7/2018 αίτησή της.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η πληρεξούσια της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αιτήσεως, ο πληρεξούσιος της αναιρεσιβλήτου και της προσθέτως παρεμβαίνουσας την απόρριψή της και καθένας την καταδίκη του αντίδικου μέρους στη δικαστική δαπάνη.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Υπόκειται προς κρίση η από 18-7-2018 αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθ. 28/2017 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πειραιά, που εκδόθηκε, κατά την τακτική διαδικασία, ερήμην των δευτέρας, τρίτης και τετάρτης των εφεσιβλήτων και αντιμωλία των λοιπών διαδίκων, επί της από 16-4-2015 έφεσης της αναιρεσίβλητης κατά της υπ' αριθ. 5294/2014 οριστικής απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιά, η οποία είχε απορρίψει ως αόριστη την από 28-9-2010 αγωγή της αναιρεσίβλητης κατά της αναιρεσείουσας και των παραπάνω τριών εφεσιβλήτων περί απαγγελίας της διάρρηξης των αναφερομένων σ' αυτή απαλλοτριωτικών δικαιοπραξιών. Με την προσβαλλόμενη απόφαση έγινε δεκτή η έφεση και, αφού εξαφανίσθηκε η πρωτόδικη απόφαση, έγινε δεκτή η αγωγή.

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 552, 553 παρ. 1 β', 309 εδάφ. 1, 321, 495 παρ. 1, 577 παρ. 1 και 2 ΚΠολΔ συνάγεται ότι σε αναίρεση υπόκεινται οι αποφάσεις των ειρηνοδικείων, των μονομελών και πολυμελών πρωτοδικείων, καθώς και των εφετείων, που έχουν καταστεί τελεσίδικες, εκείνες δηλαδή οι οποίες, απεκδύοντας το δικαστήριο από κάθε περαιτέρω εξουσία, περατώνουν τη δίκη και δεν μπορούν να προσβληθούν με ανακοπή ερημοδικίας και έφεση.

Ο χαρακτήρας των αποφάσεων ως τελεσίδικων ή μη κρίνεται κατά το χρόνο της άσκησης του ενδίκου μέσου της αναίρεσης, ήτοι της κατάθεσης του σχετικού δικογράφου στη γραμματεία του δικαστηρίου που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση. Κατά της απόφασης, που εκδόθηκε με την απουσία, πραγματική ή πλασματική, ενός των διαδίκων, έστω και αν δεν στηρίχθηκε στη συναγωγή δυσμενών συνεπειών από την ερημοδικία του, ενεργοποιείται αμέσως με την έκδοσή της η δυνατότητα άσκησης από αυτόν ανακοπής ερημοδικίας, σύμφωνα με το άρθρο 502 παρ. 1 ΚΠολΔ, με συνέπεια όσο διαρκεί η προθεσμία της ανακοπής ερημοδικίας να αποκλείεται η άσκηση αίτησης αναίρεσης κατ' αυτής, η οποία, αν παρόλα αυτά ασκηθεί, είναι απορριπτέα ως απαράδεκτη, σύμφωνα με το άρθρο 577 παρ. 1 ΚΠολΔ, με αυτεπάγγελτη έρευνα του δικαστηρίου, αφού σε σχέση με την αναίρεση δεν υπάρχει διάταξη όμοια με τη διάταξη του άρθρ. 513 παρ.

Ι εδ.β περ.β ΚΠολΔ, που ορίζει ότι κατά των ερήμην αποφάσεων επιτρέπεται έφεση ήδη από τη δημοσίευσή τους. Αντίθετα δηλαδή με την καθιερούμενη με τη διάταξη αυτή συμπόρευση των προθεσμιών της έφεσης και της ανακοπής ερημοδικίας η αναίρεση κατά ερήμην απόφασης είναι επιτρεπτή μόνον εφόσον δεν συγχωρείται κατ' αυτής ανακοπή ερημοδικίας ή αναλόγως έφεση (ΟλΑΠ 11/1998, ΑΠ 240/2015 ΑΠ 1051/1993, ΑΠ 662/2006), δηλαδή καθιερώνεται η αρχή της διαδοχικής άσκησης των προβλεπόμενων ένδικων μέσων.

Συνεπώς, η ερήμην οριστική απόφαση του εφετείου υπόκειται σε αναίρεση μόνο αφότου έπαυσε να υπόκειται σε ανακοπή ερημοδικίας, είτε διότι παρήλθε άπρακτη η, κατ' άρθρο 503 παρ. 1 ΚΠολΔ, δεκαπενθήμερη, για την άσκησή της, προθεσμία από την επίδοση της απόφασης, είτε διότι ο διάδικος που δικάστηκε ερήμην και δικαιούται σε άσκησή της, παραιτήθηκε νόμιμα από το ένδικο αυτό μέσο ή από το δικαίωμα άσκησής του, καθόσον έκτοτε καθίσταται η απόφαση αυτή τελεσίδικη και, επομένως, προσβλητή με αναίρεση.

Η απόδειξη δε της τελεσιδικίας γίνεται με τη προσκόμιση των σχετικών εκθέσεων επίδοσης ή με τη βεβαίωση του δικαστικού επιμελητή στην απόφαση που επιδόθηκε, σε συνδυασμό με βεβαίωση της γραμματείας του δικαστηρίου ότι δεν ασκήθηκε ένδικο μέσο (ΟλΑΠ 18/2001). Περαιτέρω, από το συνδυασμό των διατάξεων του άρθρου 553 ΚΠολΔ με εκείνες των άρθρων 74, 75 παρ. 1 και 2 και 76 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα, συνάγεται ότι, στην απλή ομοδικία, η οριστική απόφαση γίνεται τελεσίδικη αυτοτελώς για κάθε ομόδικο και, συνεπώς, υπόκειται σε αναίρεση κατά το μέρος που είναι τελεσίδικη, προτού δηλαδή να γίνει τελεσίδικη και ως προς τους υπόλοιπους ομοδίκους.

Αντίθετα, σε περίπτωση αναγκαστικής ομοδικίας, η οριστική απόφαση προσβάλλεται παραδεκτά με αναίρεση μόνο όταν καταστεί τελεσίδικη για όλους τους ομοδίκους (ΑΠ 1052/2018, ΑΠ 1340/2017, ΑΠ 658/2012). Εξάλλου, όπως προκύπτει από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 76 παρ. 1 και 501 ΚΠολΔ, σε περίπτωση αναγκαστικής ομοδικίας, δικαίωμα να ασκήσει αιτιολογημένη ανακοπή ερημοδικίας, κατά της απόφασης που εκδόθηκε ερήμην του, έχει ο αναγκαίος ομόδικος που ήταν απών στη δίκη, έστω και αν αυτός, σύμφωνα με την πρώτη από τις παραπάνω διατάξεις, θεωρήθηκε ότι αντιπροσωπεύθηκε στη δίκη από τους παρόντες αναγκαίους ομοδίκους του (ΑΠ 241/2015).

Το έννομο συμφέρον του απόντος ομοδίκου για την άσκηση ανακοπής ερημοδικίας, καθώς και τις προϋποθέσεις του παραδεκτού αυτής κρίνει μόνο το δικαστήριο που δικάζει την ανακοπή ερημοδικίας, το οποίο θα κρίνει και τη βασιμότητα των λόγων της, ενώ δεν μπορεί να τις κρίνει παρεμπιπτόντως ο Άρειος Πάγος, όταν εξετάζει αν η αναιρεσιβαλλόμενη απόφαση έχει τελεσιδικήσει (ΟλΑΠ 15/2001).

Τέλος, αναγκαστική ομοδικία υπάρχει και στην περίπτωση, κατά την οποία ο δανειστής, ασκών την αγωγή του άρθρου 939 ΑΚ για διάρρηξη της απαλλοτρίωσης, η οποία έγινε προς βλάβη του από τον οφειλέτη του, ενάγει τον τελευταίο και τον τρίτο, που μετείχε ως αντισυμβαλλόμενος στη διαρρηκτέα δικαιοπραξία και στον οποίο διατέθηκε το αντικείμενο της, διότι στην περίπτωση αυτή δεν είναι νοητή η έκδοση αντιθέτων αποφάσεων έναντι των ομοδίκων αυτών (ΑΠ 1437/2019, ΑΠ 1300/2019, ΑΠ 765/2014, ΑΠ 552/2011, ΑΠ 1736/2009, ΑΠ 764/2009, ΑΠ 1332/2011).

Στην προκειμένη περίπτωση, από την παραδεκτή επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της δικογραφίας προκύπτουν τα ακόλουθα: Η αναιρεσίβλητη άσκησε την από 28-9-2010 αγωγή της ενώπιον του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιά κατά της αναιρεσείουσας και των λοιπών εναγομένων εταιρειών και συγκεκριμένα των εταιρειών με την επωνυμία 1) "SPACELAND ΚΤΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ", 2) "F.

ΚΤΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ" και 3) "R. ΚΤΗΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ ΕΤΑΙΡΙΑ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΗΣ ΕΥΘΥΝΗΣ", με την οποία, επικαλούμενη ότι είχε αξίωση κατά της αναιρεσείουσας, ζήτησε να απαγγελθεί η διάρρηξη ως καταδολιευτικών των αναφερομένων σ' αυτή απαλλοτριώσεων των ακινήτων αυτής (αναιρεσείουσας) προς τις λοιπές εναγόμενες εταιρείες, διότι έγιναν προς βλάβη της, αφού τα υπόλοιπα εμφανή περιουσιακά της στοιχεία δεν επαρκούσαν για την ικανοποίηση της απαίτησής της.

Επί της αγωγής αυτής εκδόθηκε ερήμην των λοιπών εναγομένων, (πλην της αναιρεσείουσας), η υπ' αριθ. 5294/2014 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιά, η οποία την απέρριψε ως αόριστη. Κατά της απόφασης αυτής η ενάγουσα και ήδη αναιρεσίβλητη άσκησε την από 16-4-2015 έφεσή της κατά των εναγομένων. Επί της έφεσης αυτής εκδόθηκε η υπ' αριθ. 28/2017 οριστική απόφαση του Εφετείου Πειραιά, με την οποία έγινε δεκτή, ερήμην των δεύτερης, τρίτης και τέταρτης των εναγομένων- εφεσιβλήτων και αντιμωλία των λοιπών διαδίκων, ήτοι της πρώτης εναγομένης- εφεσίβλητης και ήδη αναιρεσείουσας και της ενάγουσας-εκκαλούσας και ήδη αναιρεσίβλητης, η έφεση της τελευταίας κατά της άνω πρωτόδικης απόφασης και, αφού εξαφανίστηκε η απόφαση αυτή, έγινε δεκτή η αγωγή της αναιρεσίβλητης κατά της αναιρεσείουσας και των λοιπών εναγομένων-εφεσιβλήτων εταιρειών.

Με την προσβαλλόμενη απόφαση, οι απολειπόμενες ανωτέρω τρεις εφεσίβλητες εταιρείες, λόγω της αναγκαστικής, κατά τα παραπάνω, ομοδικίας τους, με την παραστάσα πρώτη εφεσίβλητη και ήδη αναιρεσείουσα, θεωρήθηκαν, ότι αντιπροσωπεύονται από αυτήν και ορίσθηκε γι' αυτές παράβολο ερημοδικίας. Η απόφαση αυτή, σύμφωνα με τα αναφερόμενα στη μείζονα σκέψη, είναι ερήμην ως προς τις εφεσίβλητες αυτές και, συνεπώς, υπόκειται σε ανακοπή ερημοδικίας από μέρους τους.

Από τα έγγραφα της δικογραφίας δεν αποδεικνύεται ότι η απόφαση αυτή έχει καταστεί τελεσίδικη ως προς αυτές, είτε με επίδοση προς αυτές της προσβαλλόμενης απόφασης και παρέλευση της προθεσμίας άσκησης ανακοπής ερημοδικίας, είτε με παραίτησή τους από το σχετικό δικαίωμα. Κατ' ακολουθίαν αυτών και σύμφωνα με τα εκτιθέμενα στη μείζονα σκέψη η ένδικη αίτηση αναίρεσης κρίνεται απορριπτέα ως απαράδεκτη, καθόσον ασκείται κατά απόφασης, η οποία δεν έχει καταστεί τελεσίδικη ως προς όλες τις αναγκαίους ομοδίκους, (οι οποίες, σημειωτέον, ούτε έχουν κλητευθεί να παραστούν κατά τη συζήτησή της, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 76 παρ. 4 και 110 παρ.3 ΚΠολΔ (ΑΠ 1103/2010)), εξεταζομένου του ζητήματος αυτού αυτεπαγγέλτως και ανεξαρτήτως ότι οι έγγραφες προτάσεις της αναιρεσίβλητης, με τις οποίες υποστηρίζει ότι η κρινόμενη αίτηση δεν είναι παραδεκτή για τον παραπάνω λόγο, δεν κατατέθηκαν εντός της προβλεπόμενης από το άρθρο 570 παρ. 1 ΚΠολΔ προθεσμίας των 20 ημερών πριν τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης.

Περαιτέρω, μετά την απόρριψη της ένδικης αίτησης αναίρεσης ως απαράδεκτης, η από 29-8- 2019 πρόσθετη υπέρ της αναιρεσίβλητης παρέμβαση, που άσκησε η αλλοδαπή εταιρεία με την επωνυμία "MICROSOFT MOBILE ΟΥ", για πρώτη φορά ενώπιον του Αρείου Πάγου, επικαλούμενη, κατά τα αναλυτικώς αναφερόμενα, ότι κατέστη μετά την εκκρεμοδικία και συγκεκριμένα στις 25-4-2014 ειδική διάδοχος της απαίτησης, για την ικανοποίηση της οποίας η αναιρεσίβλητη με την από 28-9-2010 αγωγή της επιδιώκει τη διάρρηξη των καταδολιευτικών απαλλοτριώσεων των ακινήτων της οφειλέτου της, αναιρεσείουσας, προς τους τρίτους, ώστε να επισπευθεί αναγκαστική εκτέλεση επί των ακινήτων αυτών, που απέκτησαν αυτοί, καθίσταται χωρίς αντικείμενο και πρέπει να απορριφθεί.

Συνακόλουθα πρέπει να διαταχθεί, κατά την παρ. 3 του άρθρου 495 ΚΠολΔ, η εισαγωγή στο δημόσιο ταμείο του παραβόλου, που καταβλήθηκε από την αναιρεσείουσα και η αναιρεσείουσα να καταδικασθεί, λόγω της ήττας της, στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, που κατέθεσε προτάσεις (άρθρ. 176, 183, 191 ΚΠολΔ), όπως ειδικότερα ορίζεται στο διατακτικό.

Περίπτωση επιβολής δικαστικής δαπάνης σε βάρος της προσθέτως παρεμβαίνουσας και υπέρ της καθ' ης η παρέμβαση-αναιρεσείουσας, δεν συντρέχει εφ' όσον δεν προκλήθηκε στην τελευταία πρόσθετος τοιαύτη δαπάνη από την ασκηθείσα σε βάρος της ως άνω παρέμβαση.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 18-7-2018 αίτηση της εταιρείας με την επωνυμία "ΑΛΦΑ ΚΟΠΥ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ" για αναίρεση της υπ' αριθ. 28/2017 απόφασης του Τριμελούς Εφετείου Πειραιώς.

Διατάσσει την εισαγωγή στο Δημόσιο Ταμείο του παραβόλου, που καταβλήθηκε από την αναιρεσείουσα.

Καταδικάζει την αναιρεσείουσα στα δικαστικά έξοδα της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των δύο χιλιάδων επτακοσίων (2.700) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 12 Ιουνίου 2020.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 12 Μαΐου 2021.

Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ ΑΡΕΟΠΑΓΙΤΗΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

και νυν Αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου