Dekret Rady Regencyjnej w przedmiocie dóbr donacyjnych

Art. 2. Rozkazać przyjmowanie ochotników na całym obszarze polskim bez ograniczeń, a więc tak z grona starszych już wysłużonych żołnie­

rzy, jak i z młodszych roczników.

Rrt. 3. Wypełniać formacje linjowe polskie przejęte z wojsk austrjackich żołnierzem własnym i tworzyć z nich wyższe jednostki bojowe.

Art. 4. Rozpocząć natychmiast tworzenie w odnośnych okręgach wojskow ych tak pulków, jak i szwadronów ochotniczych.

Dan w Warszawie, dnia 4 listopada 1918 roku.

0)

1" Alel;:sander Xctlwwski

Zdz. LuboJ1zirsh

józef Oslrows!;:z

Prezydent Ministrów

"

józef Swieżyllski

'-.

35.

•

DEKRET

Rady Regencyjnej w przedmiocie dóbr donacyjnych.

•

M y, R II D f\

z waż y w s z y,

R E G E N C Y J N f\

K RÓL E S T W II

P O L S K I E G 0,

że znaczne obsząry dóbr, własność skarbu polskiego stanowiących, dla

celów krzewienia w Polsce obcej narodowości i wiary oraz przeciwdziałania

naszym dążeniom narodowym i wol nościowym. w różnym czasie przez , ukazy cesarzów rosyjskich oddane byly w posiadanie osobom, które się w wal·

ce przeciwko Narodowi Polskiemu wyróżniły,

.

że dobra te wrócić winny do prawowitego rozporządzenia rządu polskif go i posłużyć na to, by iudność bezrolna, robotnicza imałorolna,

<l w szczególności ofiary wojny i żołnierze zasłużeni wobec Ojczyzny mieli

możność zalożenia własnych gospodarstw,

Dziennik Praw. Poz. 35.

N2 15.

że przeto, zanim Sejm dobrami tE:! m i zgodnie z wolą Narodu rozrządzi

oraz ustali podstawy likwidacji stosunków, wynikających z dotychczasowego

ich stanu prawnego, - konieczne jest zabezpieczenie całości dóbr donacyjnych oraz płynących z nich intrat......::,..

p o s t a n o w i I i ś m y i st a n o w i m y, co następuje

I\rt. 1. W celu zabezpieczenia całości i należytego stanu dóbr donacyjnych tudzież płynących z nich intrat,.nad wszelkiemi dobrami, znaJdu}ą­

cemi się na terytorjum Królestwa Polskiego, , których tytuł 'posiadania stanowi nadanie podług przepisów z dnia 4/16 pażdziernika 1835 roku , ustanowiony zostaje zarząd państwowy, wykonywany przez Ministra Rolnictwa

i Dóbr Koronnych.

"

..

I\rt. 2. Bezpośredni zarząd nad , poszczególnemi donacjami spraw o':'

mianowani przez Ministra Rolnictwa i Dóbr Koronnych administratorowie państwowi pod jego kierownictwem i nadzorem; obowiązki a dministratorów państwowych powierzane być mogą zarówno powołanym wyłącznie do ich pełnienia osobom, jak i urzędom państwowym lub organizacjom sV'ołecznym; zależnie od warunków miejscowych zarząd kilku donacji powierzany być może jednemu administratorowi albo też poszczegÓ'lne folwarki i użytki, do jednej donacji należące, rozdzielane być mogą pPmiędzy kilku administratorów państwowych.

Wać będą

Rrt. 3. Zarząd dóbr, pozostających pod pieczą kuratorów sądow y ch

i administracji przymusowej, przekazany będzie administratorom państ w o­

wym w terminach, przez Ministra Rolnictwa i Dóbr Koronnych w porozumieniu z odnośnemi władzami sądowemi i administracyjnemi ustanowionych; zarówno kuratela sądowa, jak i zarząd przymusowy nie mogą b yć

uchylone inaczej, jak na wniosek lub za zgodą zarządu państwo w e go

i w każdym razie nie wcześniej ; jak po przekazaniu zarządu. .

Rrt. 4. Osoby prywatne, pod których zarządem donacje w dniu ogło­

szenia dekretu niniejszego pozostają, a 'więc zarówno donatarjusze i ich

pełnomocnicy, jak i dzierżawcy i adininistratorowie poręczający-mają w terminie 3-miesięcznym od dnia ogłoszenia przepisów niniejszych pod rygorem art. 139 Kod. Kar. przedstawić Ministrowi Rolnictwa i Dóbr Koronnych

dokładne sprawozdanie o stanie pozostających pod ich zarządem dóbt- tudzież rachunki z pobranych sum i ?oczynionych wydatków podług ustanowioflego wzoru; w zasługujących na uwzględnienie wypadkach termin ten

może być przez zarząd państwowy przedłużony.

Terminy i sposób złożenia sprawozdań i rachunków przez kuratorów

sądowych i zarządców, ustanowionych z ramienia administracji przymusowej, zostaną ustalone w porozumieniu z właściwemi władzami sądowemi

i administracyjnemi.

/

I\rt. 5. Do zarządu państwowego, stosownie do przepisów niniejszych

ustanowionego. należy wykonywanie wszelkich praw, jakie z tytułu posi~­

dania dóbr donacyjnych wynikają, lub są z niem związane, a także wszelkie czynności, wchodzące w zakre" administrowania i eksploatacji dóbr do, nacyjnych, a więc bezpośrednie zarządzanie dobrami, jak również zawieranie,~rzedłużanie i rozwiązywanie wszelkich dotyczących dóbr donacyjnych

umów, najem oficjalistów i służby, prowadzenie procesów sądowych i wogóle wszelkie czynności, jakie z istoty zarządzania majątkiem wynikać mogą.

I\rt. 6. Zarząd państwowy mocen będzie z zachowaniem nabytych

w dobrej wierze praw osób trzecich uchylać lub zmieniać wszelkie, dotyczące administracji majątku, zarządzenia donatarjuszy, ich pełnomocni-

•

•

',' ,

1-

N! 15.

Dziennik Praw.

Poz. 35.

ków i wogóle osób, pod których zarządem dobra donacyjne przed

szeniem przepisów nini ejszych się znajdowały.

91

ogło­

Zawarte przed ustanowie niem zarządu państwowego umo wy

administracji poręczającej, sprzedaży poręb leśnych, jako też

i umowy co do wynagrodzenia za uży tkowanie powierzchni i wnętrza dób r

donac.yjnych dla celów przemy s łu górniczego-mogą być przez zarząd pań ­

stwowy rozwiązywan e z uprzed niem na rok z góry wymó wie niem.

f\rt. 7.

dzierżawne,

f\rt. 8. Zarząd państwowy może żądać niezwłocznego rozwią zani a

wszelkich umów, zawartych przed objęciem przezeń dóbr donacyjnych ,

o ile prowadzą one do uszcwplenia całości tych dóbr lub naraż ają je.na

dewastację.

f\rt. 9. Wszelkie umowy lub tranzakcje, za warte w celu omini ęci a

przepisów dekretu niniejszego, uchylenie się przed ich skutkami lub dla

osiągnięcia celó w z temi ż przepisami sprzecznych-są nieważne.

"

Art. 10.

Wszelkie zobowiązania przed wydaniem niniejszego dekretn

zaciągnięte wobec donatarjusza, ja ko posiada cza dóbr donacyjnych

lub

względem osób prawa jego reprezen t uj ących wykonane być mają

do rąk

zarządu państwowego , a to pod rygorem n i eważ ności uiszczeni a.

W szczególności do kas zarządu państwow ego wpłacane być ~winn y

zarówno wszelkie na le żności z tytułu aljenacji czę ś c i tych dóbr, jak te ż stanowiące dóbr donacyjnych intrat ę albo odsetki od kapitałów, uzysk anych za

aljenowane przed wydaniem dekretu nini ejszego części dóbr don acyjnych.

Sumy powyż sze przechowywane będą w kasie pań stw owej Królestwa

Polskiego na rachun ku specjalnym dóbr don acyjnych.

f\rt. 11. Wydatki na or-.9anizację i utrzymywanie zarządu państwo w eg o

dóbr donacyjnych pok ryte z óstaną na ~rachunek ogólnego dochodu z tych

dóbr osiągniętego.

Z tego źródła za zezwoleni e m Rady Ministrów czynione być mog ą

wypłaty na rachunek bezspornych pretensji

za poczynione w dobrach

donacyjnych na kłady I inwestycje oraz winnych, zasługujących na u względ­

nienie wypadka ch.

f\rt. 12. Wszelkie nabyte przed ogłoszeniem dekretu niniejszego prawa do dóbr donacyjnych wykonywane odt ą d być mogl1 nie inaczej, " jak za

uprzedniem zezwoleniem zarządu państwoweg o; d iierżawcy jednak, którzy

objęli już dobra w swe posiad;mie, i wogól e osoby, które

na mocy posia danych praw w dniu ogłoszenia dekretu niniejszego użytkują z dóbr donacyjnych lub jakiejkolwiek ich czę ści - mogą w dalszym c ią gu, aż do odwołania, realizować prawa, których faktyczne wykonywanie już _ si ę rozpoczęło, pod warunkiem zgłoszenia do zarząd u

państwowego w terminie

3-miesięcznym uzasadniających je tytułów i do kumen tów.

Prolon gowane

'fi ten sposób prawa do zarządu dóbr ograniczone będą tylko do cz yn ności

prostego zarządzania mają tkiem.

.

Osoby, które nie zgłosiły w powyżej oznaczonym terminie swych praw,

nie mogą powoływać się na nie w obronie przed odpowiedzialnością za

czyny, po o głoszeniu niniejszych przepisów bez zezwolenia zarządu pań "­

stwowego względem dóbr donacyjnych speł n i,one .

f\rt. 13. Przedmioty ruchome, należące tytułem własności prywatnej

do d~natarjuszów lub innych osób, o ile znajdują się na terenie dóbr do nacyjnych, zabierane być mogą przez właścicieli lub zbywane jedynie tylko

po shJli~rdzeniu przez zarząd państwowy, źe nie stanowią one przynależ ­

ności dóbr donacyjnych .

UZltOWK

VOL . 3~.

r'I u W.

N2

I~.

Rrt. 14. Ktokolwiek rości jaki~kolwiek prawa lub pretensje do dóbr

donacyjnych, nie wyłąLzając praw, wynikających z tytułu nadania, winien

przedstawić zarządowi państwowemu wyszczególnienie swych praw i pretensji i uzasadniające je tytuły i dokumenty, a to

w terminie rocznym, jeżeli posiadacz praw albo osoba do ich wykonywania upełnomocniona, ma zamieszkanie w Królestwie Polskiem, - i

w terminie trzyletnim, jeżeli posiadacz praw poza granicami Króle!'itwa

Polskiego przebywa i nie ma w kraj u pełnomocnika.

Prawa i pretensje, w terminach powyższych niezgłoszone, ulegają przedawnieniu.

.

Przedawmenie to biegnie przeciwko małoletnim i bezwłasnowolnym

z zastrzeżeniem dla. nich regresu przeciwko opiekunom.

Rrt. 15. Z dniem ogłoszenia przepisów niniejszych zawieszona zostaje w stosunku do dóbr donacyjnych moc prawna przepisów o spadkobraniu.

Rrt. 16. Przepisy wykonawcze do dekretu niniejszego oraz instrukcję

w przedmiocie wprowadzenia i wykonywania zarządu państwowego nad dobrami donacyjnemi wyda Minister Rolnictwa i Dóbr Koronnych.

Ilrt. 17_

ogłoszenia

Przepisy dekretu niniejszego zyskują moc obowiązującą w dniu

w Dzienniku Praw Królestwa Polskiego.

Dan w Warszawie, dnia 4 listopada 1918 roku.

t Ale/?sander Kakowski

I

Zdz. Lubomit;ski

Jó zef Ostrowski

Prezydent Ministrów

}ózeJ Swieży1iski

Minister Spraw Zewnętrznych: Głąbi1iski

Minister Skarbu: Englich

Minister Sprawiedliwości: j. Higel-sberger

Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego

Antoni Ponikowski

Minister Rolnictwa i Dóbr Koronnych: Wł. Grabski

Minister Przemysłu i Handlu: Andrzej l1/ierzbicki

Minister Komunikacji: W. Paszkowski

Minister Ochrony Pracy: j. WolczY'iski

I

Tłoczono

w Drukarni Państwowej Królestwa PolskIego

z polecenia Ministra Sprawiedliwości.

•

/

DzienniK I-'raW.

35.

89

34.

D E K RET.

llby wzmocnić corychlej armję narodową w chwili tak poważnej i dla

Ojczyzny nadzwyczaj doniosłej, postanowiliśmy i stanowimy

ł\rt. 1. Powołać wszystkich żdatnych' do broni oficerów-polaków tak

z obcych wojsk, jak i w kraju się już znajdujących.